DE AZIATISCHE TIJGER (www.aziatischetijger.nl)

Zhongguo – Reis naar het midden

Geplaatst door Ate op juni 15, 2012 //


Zhongguo – Reis naar het midden
Saskia Konniger
KIT Publishers
ISBN: 9789460221668
204 pagina’s
Prijs: 17,50

China is een bijzonder land. Qua bevolking en geschiedenis, maar ook geografisch bekeken. Het land is zo uitgestrekt en loopt in het noorden zo diep tot in Siberië door dat het bijna onmogelijk is één middelpunt in het land aan te wijzen. Toch is het juist dat middelpunt waar journaliste Anna Winter in de roman Zhongguo naar op zoek gaat. Want het is er wel degelijk, wil de Chinese staatskrant de Nederlandse journaliste laten geloven. In een poging het toerisme naar het gebied op gang te krijgen, is er zelfs een monument op dat exacte middelpunt neergezet. Winter wil er graag een verhaal over schrijven voor haar krant ‘Nieuwe Tijden’ en begint een hachelijke reis naar het middelpunt.

De reis naar dat middelpunt is waar Zhongguo (wat letterlijk ‘Rijk van het midden’ betekent) feitelijk om draait. Zhongguo voelt dan ook als een reisboek waarbij je als lezer over de schouder van Anna Winter meekijkt. Naar Macau en Beijing, om via Xi’an verder te zoeken naar het middelpunt dat zich ergens in de uitgestrekte provincie Gansu moet bevinden. Verwonderlijk is dat gevoel niet. Schrijfster Saskia Konniger (die eerder twee reisboeken over India schreef) ging namelijk enkele jaren geleden daadwerkelijk op zoek naar het exacte middelpunt van China. Het zorgt ervoor dat de beschrijvingen in het boek geloofwaardig zijn. Wie ooit in China heeft rondgereisd, zal de personages die Anna Winter tegenkomt op een of andere manier herkennen. Maar ook de beschrijvingen van het landschap en van het leven in een Chinese metropool spreken tot de verbeelding, om over de treinreis van Xi’an naar Jiayuguan nog maar te zwijgen.

Maar Zhongguo draait niet alleen om de reis naar het midden. Anna Winter weet namelijk het hart te stelen van een miljonair in Hong Kong en met zijn geld weet ze zich aardig in de nesten te werken. Ook sluit ze een vriendschap met de antiquair Antonia, die haar tijdens haar zoektocht vergezelt en het spel rondom kostbaarheden niet helemaal eerlijk speelt en de soms wat naïeve Winter meesleept in een duivels plan. Deze ontwikkelingen en personages geven de roman een aardige dosis spanning en het zorgt ervoor dat het verhaal vaart houdt. Het kleedt het verhaal over Winter’s reis naar het midden verder in en voorkomt dat Zhongguo het zoveelste boek over een reis door China wordt.

Desondanks – hoe leuk bedacht de ontwikkelingen rondom de miljonair en de antiquair ook zijn – zijn het juist de andere zaken die Winter tegenkomt waarin de grootste waarde van Zhongguo blijkt te zitten. De ontmoeting met het Taiwanese koppel dat de stress van de Taiwanese prestatiemaatschappij niet langer aankon en daarom naar de historische stad Xi’an is verhuisd, maar zich bespioneerd voelt door de veiligheidsdiensten. De zoektocht naar het taoïsme, waarbij zelfs een heilige berg het moet ontgelden. Een bezoek aan het kunstdistrict in Beijing waar kunstenaars de grenzen van het kritisch denken opzoeken. Ook veelzeggend is de ontmoeting met de student die op het Plein van de Hemelse Vrede ‘China is good!’ naar Winter roept. Als de journaliste hem vraagt of hij ooit heeft gehoord van de opstand die op hetzelfde plein plaatsvond, wuift de jongen de vraag weg met het antwoord ‘westerse propaganda’, om vervolgens te beweren dat journalisten alleen maar leugens schrijven. De personages mogen dan fictief zijn, deze en andere ontmoetingen tonen aan dat in Zhongguo de werkelijkheid nooit ver weg is. Los van sommige scènes met de miljonair en de antiquair, is Konniger er op die manier in geslaagd een geloofwaardige en waardevolle roman neer te zetten.

Ate Hoekstra